ျမန္မာျပည္မွ ဟယ္လင္
ဒုတိယကမၻာစစ္ႀကီးအတြင္းက ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ွမ္းျပည္နယ္႐ွိ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ ေဆး႐ုံတြင္ သူနာျပဳ ဆရာမအုပ္အျဖစ္ လုပ္ကိုင္ခဲ့ေသာ သူနာျပဳဆရာမ ဟယ္လင္ေရာ့ဒရစ္ (Helen Rodriguez) ကို အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွ မဟာမိတ္စစ္ေသနာပတိ ေလာ့ဒ္ေမာင့္ဘက္ တန္၏ ဇနီးက ‘ဟယ္လင္ေအာ့ဖ္ဘားမား’ (Helen of Burma) ဟု မွည့္ေခၚခဲ့သည္။ အျခားသူမ်ားကလည္း သူ႔ကို ‘ဟယ္လင္ ေဘာ့ဖ္ဘားမား’ ဟူ၍ပင္ ေခၚၾကသလို စာမ်ားလည္း ေရးၾကသည္။
ဟယ္လင္ေရာ့ဒရစ္ကို ဖခင္ေပၚတူဂီလူမ်ိဳး ခြဲစိတ္ကုဆရာ၀န္ႀကီး လင္းဘတ္ကင္နယ္ေရာ့ဒရစ္ ႏွင့္ မိခင္ စေကာ့လူမ်ိဳး သူနာျပဳ ဆရာမ တို႔မွ ၁၉၁၄ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၂၄ ရက္ေန႔တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ခ်င္းေတာင္တန္း၌ ဖြားျမင္ခဲ့သည္။ ဖခင္သည္ စေကာ့ တလန္ျပည္ အီဒင္ဘာရာေဆးတကၠသိုလ္မွ MRCP ဘြဲ႕ယူရန္အတြက္ အီဒင္ဘာရာၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္႐ွိ ပညာသင္ၾကားခဲ့ရာမွ သူနာျပဳ ဆရာမလုပ္ေနေသာ သူ၏မိခင္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုခ်စ္ႀကိဳက္ခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ သူ၏ ဖခင္သည္ မိခင္ျဖစ္သူအား လက္ထပ္ခြင့္ ေတာင္းေသာအခါ ယင္း၏ မိခင္ဘက္မွ မိဘမ်ားက သေဘာတူၾက၏။ စေကာ့လူမ်ိဳးတို႔က မိမိတို႔သားသမီးမ်ားႏွင့္ သူစိမ္းတရံမ်ား လက္ထပ္ျခင္းကို သေဘာမတူၾကေပ။ သို႔ေသာ္ ၄င္း၏ ဖခင္သည္ ဇြဲမေလ်ာ့ဘဲ ေဆးပညာကို အပတ္တကုတ္ ႀကိဳးစားမႈေၾကာင့္ ပညာသင္ဆုရ႐ွိကာ L.R.C.P, Ph.D ဘြဲ႕မ်ား ေျဖဆိုရခဲ့ၿပီးေနာက္ အီဒင္ဘာရာသို႔ ျပန္လည္ေရာက္႐ွိလာသည္။ ဖခင္သည္ ေဆးပညာကိုသာ ႀကိဳးစားသည္မဟုတ္။ မိန္းမပိုးရာတြင္လည္း ဇြဲနဘဲႀကီးသူျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုး မိခင္ဘက္မွ မိဘမ်ားက လက္ထပ္ခြင့္ေပးခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ေဆးပညာပါရဂူဘြဲ႕ရ႐ွိၿပီးေနာက္ ၄င္း၏ဖခင္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ခ်င္းေတာင္တန္း႐ွိ က်န္းမာေရးဌာနတြင္ အလုပ္ရခဲ့သည္။ ခ်င္းေတာင္တန္းတြင္ ေဆး၀န္ထမ္းအျဖစ္ ထမ္း႐ြက္ေနစဥ္အတြင္း ဟယ္လင္ဒေရာ့အား ဖြားျမင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ၁၉၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ပထမကမၻာစစ္ႀကီး ျဖစ္ပြားလာေသာအခါ ၄င္း၏ ဖခင္သည္ မက္ဆိုပိုေတးမီးယား စစ္ေျမျပင္ႏွင့္ အာဖဂန္ စစ္ေျမျပင္တို႔၌ စစ္မႈထမ္းခဲ့ရသည္။
